Қоршаған орта нысандарындағы пестицидтерді анықтаудың «жасыл» әдістерін вакуумдық қатты фазалық микроэкстракция негізінде әзірлеу

Жобасы Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі
AP09057951

Mobirise Website Builder


Актуалдылығы:

Қоршаған орта нысандарындағы органикалық ластаушыларды анықтаудың «жасыл» әдістерін әзірлеу аналитикалық химия саласындағы ғылыми зерттеулердің кең ауқымды бағыты болып табылады. Мұндай зерттеулердің өзектілігі күрделі матрицалардағы органикалық заттарды анықтаудың стандартты әдістері күрделі және еңбек сыйымды сынама дайындау әдістеріне негізделген, олар үлкен көлемдегі улы органикалық еріткіштерді пайдалануды талап ететіндігімен негізделеді. Пестицидтердің ағымдағы қолданылуы үшін «жасыл» талдау әдістерін әзірлеу ерекше маңызды, олар тұрақты реттеуші бақылау мен мониторингке жатады.
Парофазалық қатты фазалық микроэкстракция (ПТФМЭ) органикалық еріткіштерді қолданбайтын перспективті сынама дайындау әдісі болып табылады, ол экстракцияны, концентрлеуді және тазартуды бір операцияға біріктіреді. ПТФМЭ әдісімен пестицидтерді сандық анықтаудың негізгі мәселелері матрицалық әсерден туындаған талдаудың төмен дәлдігі және қайнау температурасы жоғары және Генри тұрақтылары төмен аналиттердің экстракциясының төмен тиімділігі болып табылады.
Ұсынылған жобада қоршаған орта нысандарындағы пестицидтерді анықтаудың сезімталдығы мен қайталанғыштығын арттыру үшін бірлескен вакуумдық ПТФМЭ (Вак-ПФТМЭ) және суық талшықты ТФМЭ әдісі қолданылады. Аналиттерді анықтаудың дәлдігін арттыру және матрицалық әсерді бақылау үшін көп мәртелік Вак-ПТФМЭ әдісімен калибрлеу қолданылады. Әртүрлі пестицидтер класы үшін Вак-ПТФМЭ және суық талшықты ТФМЭ кинетикасы мен механизмдерін зерттеу нәтижелері әртүрлі матрицалардағы басқа аналиттерді анықтаудың экономикалық тиімді және дәл «жасыл» әдістерін әзірлеудің негізі бола алады. Мемлекеттік реттеу аясында әртүрлі нысандардағы пестицидтердің қалдық мөлшерін анықтаумен айналысатын зертханаларда әзірленген әдістерді енгізу талдаудың өзіндік құнын, уақыт пен еңбек шығындарын азайтуға мүмкіндік береді. 

Мақсаты:

Жаңа дәл және экономикалық тиімді «жасыл» әдістерді әзірлеу, қоршаған орта объектілеріндегі пестицидтердің қалдық мөлшерін анықтау үшін вакуумдық бу фазалы ТФМЭ (Вак-ПТФМЭ) және суық талшықты ТФМЭ негізінде.

Уәкілетті қатысушылар:

Осы күтілетін нәтижелер:
Жарияланымдар:

  • екі мақала Web of Science және Scopus базаларының 1-3 квартильдеріне кіретін импакт-факторы бар рецензияланатын журналдарда;
  • Екі мақала отандық импакт-факторы бар рецензияланатын журналдарда.

По материалам зерттеу әзірленеді:

  • Методика азотқұрамды органикалық пестицидтерді суда анықтау.
  • Методика азотқұрамды органикалық пестицидтерді топырақта анықтау.
  • Әдістеме дәндегі азотқұрамды органикалық пестицидтерді анықтау.

Алынған нәтижелер:

Су вакуумды қатты фазалы микроэкстракция (Вак-ТФМЭ) параметрлері 11 азот-құрамды пестицидтер үшін оңтайландырылды. Оңтайландырылған сынама дайындау әдісі экстракция, тазалау және талдау кезеңдерінде органикалық еріткіштерді қолдануды болдырмауға, талдау үшін еңбек және уақыт шығындарын азайтуға мүмкіндік береді. Атмосфералық қысымдағы ТФМЭ-мен салыстырғанда, Вак-ТФМЭ қолдану мақсатты пестицидтердің экстракция тиімділігін 2-24 есе арттыруға мүмкіндік береді.

Жоба бойынша жарияланымдар
Халықаралық журналдардағы мақалалар:

  1. Zhakupbekova A., Baimatova N., Psillakis E., Kenessov B., 2021. Quantification of trace transformation products of rocket fuel unsymmetrical dimethylhydrazine in sand using vacuum-assisted headspace solid-phase microextraction. Environmental Science and Pollution Research, In Press (IF=4.223, "Environmental Sciences" бөліміндегі екінші квартиль)

Drag & Drop Website Builder